Τα ιδεογράμματα αποτελούν ένα από τα πιο ενδιαφέροντα κομμάτια της ιαπωνικής γλώσσας, δίνοντας στο γνώστη τους έναν διαφορετικό τρόπο έκφρασης και σκέψης.

---

Ένα σημαντικό κομμάτι της ιαπωνικής γλώσσας είναι τα ιδεογράμματα, τα λεγόμενα Kanji (漢 字), που αντιπροσωπεύουν εικόνες, όπως τα ιερογλυφικά που χρησιμοποιούσαν οι Αιγύπτιοι για να γράφουν πριν από χιλιάδες χρόνια. Η αλήθεια είναι πως τα περισσότερα Kanji (漢 字) που χρησιμοποιούν οι Ιάπωνες προέρχονται από την Κίνα. Πολλά από αυτά δημιουργήθηκαν αρχικά σαν ζωγραφιές και με τα χρόνια απλοποιήθηκαν στη μορφή που έχουν τώρα.

Ουσιαστικά, κάθε ιδεόγραμμα κρύβει μια εικόνα (ιδέα) η οποία απεικονίζεται πάνω σε κάθε ένα από αυτά. Ας πάρουμε για παράδειγμα την αρχική εικόνα (ιδέα) από την οποία προήλθε το ιδεόγραμμα άνθρωπος 人 που προφέρεται HITO.

Ιδεογράμματα Ιαπωνικής γλώσσας Kanji, άνθρωπος

Εύκολα μπορεί κάποιος να αναγνωρίσει την αρχική εικόνα (ιδέα) του ανθρώπου και πώς αυτή βαθμιαία γίνεται πιο αφαιρετική ώστε να προκύψει το ιδεογράμμα άνθρωπος που απαρτίζεται από δυο ελαφρά καμπύλες γραμμές. Ανάλογα με τη μεμονωμένη ή συνδυασμένη χρήση των ιδεογραμμάτων, αλλάζει και η προφορά τους. Έτσι, ένα Kanji μπορεί να προφέρεται με δύο ή περισσότερους τρόπους, γεγονός που μερικές φορές δυσκολεύει τους σπουδαστές. Για παράδειγμα, το Kanji άνθρωπος 人 που μόλις μάθαμε, προφέρεται και JIN (じ ん) ή ΝΙΝ (に ん).

Ας δούμε ένα άλλο παράδειγμα για το πώς προκύπτει το ιδεόγραμμα ήλιος (日) που προφέρεται HI ή NICHI και το οποίο μπορεί να σημαίνει και ημέρα:

Ιδεογράμματα Ιαπωνικής γλώσσας Kanji, Ήλιος ή ημέρα

Το επόμενο Kanji είναι το δέντρο το οποίο, όπως παρατηρείτε, έχει αλλάξει αρκετά από την αρχική του μορφή. Η προφορά του είναι ΚΙ ή ΜΟΚU.

Ιδεογράμματα Ιαπωνικής γλώσσας Kanji, δένδρο

Υπάρχουν επίσης περιπτώσεις όπου κάποια Kanji παράγονται από άλλα. Για παράδειγμα, εάν συμπληρώσουμε μία παύλα 一 πάνω στο ιδεόγραμμα δέντρο 木, τότε φτιάχνουμε μια καινούργια λέξη 本, που σημαίνει βάση ή βιβλίο και προφέρεται ΗΟΝ.

Το επόμενο παράδειγμά μας αφορά στην Ιαπωνική σημαία η οποία έχει τον ήλιο ως σύμβολό της.

Ιδεογράμματα Ιαπωνικής γλώσσας Kanji, Σημαία Ιαπωνίας

Η λέξη Ιαπωνία προφέρεται ΝΙ ΗΟΝ (日 本): από την βάση 本 (ΗΟΝ) του ήλιου 日 (ΝΙ). Γι’αυτό το λόγο έχουμε τον κόκκινο ήλιο της ανατολής στη σημαία της Ιαπωνίας.

Τέλος, κάνοντας ένα συνδυασμό των παραπάνω ιδεογραμμάτων NI HON 日 本 (που σημαίνει Ιαπωνία) και του JIN 人 (που σημαίνει άνθρωπος) προκύπτει μια νέα λέξη, η λέξη Γιαπωνέζος / Γιαπωνέζα. Τη λέξη αυτή μπορούμε να τη δούμε στο παρακάτω σχήμα:

Ιδεογράμματα Ιαπωνικής γλώσσας Kanji, άνθρωπος Γιαπωνέζος

Από το παραπάνω παράδειγμα κατανοούμε ότι υπάρχει μια λογική στη χρήση των ιδεογραμμάτων με βάση την οποία σχηματίζονται οι εθνικότητες. Η ονομασία κάθε εθνικότητας προκύπτει από τον συνδυασμό του / των Kanji της ονομασίας κάθε χώρας και του Kanji άνθρωπος.

Τα παραπάνω παραδείγματα και η φιλοσοφία των ιδεογραμμάτων θα μπορούσαν να πείσουν και τους πλέον δύσπιστους ότι η εκμάθηση Ιαπωνικών δεν είναι πιο δύσκολη από αυτή κάποιας άλλης ξένης γλώσσας μιας και είναι απλοποιημένη σε ορισμένα θέματα όπως η έλλειψη αριθμών (ενικός-πληθυντικός) και γενών (αρσενικό-θηλυκό-ουδέτερο). Για να το διαπιστώσουμε αυτό αρκεί να μελετήσουμε πιο προσεκτικά το παραπάνω παράδειγμα. Γίνεται κατανοητό ότι είτε μιλάμε για πέντε Γιαπωνέζες είτε για έναν Γιαπωνέζο στην ιαπωνική γλώσσα χρησιμοποιούμε την ίδια λέξη: NI HON JIN 日 本 人. Απλώς, αν θέλουμε να είμαστε πιο συγκεγκριμένοι θα χρειαστεί να βάλουμε μπροστά τον αριθμό των ατόμων για τα οποία μιλάμε και να αναφέρουμε το φύλο τους.

Γενικά, οι ασιατικές γλώσσες είναι πιο αφηρημένες σε σύγκριση με τις ευρωπαïκές και αυτό είναι και θέμα κουλτούρας. Ετσι εάν θέλουμε να αποφύγουμε να δώσουμε συγκεκριμένες πληροφορίες, θα μας είναι πιο εύκολο να χρησιμοποιήσουμε τα Ιαπωνικά παρά τα Ελληνικά!