Νέα

23.06.2019

Il laboratorio di Marina: Ένα εργαστήριο ιταλικής γλώσσας και γαστρονομίας

Η Ελληνίδα μπλόγκερ που περιγράφει τις αυθεντικές ιταλικές συνταγές χωρίς να «κρατάει» μυστικά, κατά τον κόσμο Μαρίνα Μαυρομάτη, έχει κερδίσει τους γευσιγνώστες του διαδικτύου, Έλληνες και Ιταλούς. Όσοι ακολουθούν τις οδηγίες του δίγλωσσου blog της... γλείφουν τα δάκτυλά τους, ενώ πιο τυχεροί είναι οι πελάτες της στο φαρμακείο, καθώς συχνά πυκνά δοκιμάζουν τις δημιουργίες της. Η Μαρίνα έφτασε σε ένα σχεδόν επαγγελματικό επίπεδο στην ιταλική μαγειρική και ζαχαροπλαστική χάρη στην άρτια γνώση της ιταλικής γλώσσας και τη βαθιά αγάπη της για την Ιταλία.

Τα πρώτα βήματα στην εκμάθηση της ιταλικής γλώσσας: Από την όπερα στο Πανεπιστήμιο!
Η πορεία της προς την εκμάθηση ιταλικών, ξεκίνησε … μετά μουσικής. Ήταν η αγάπη της για την όπερα που την ώθησε να αγοράσει την πρώτη μέθοδο ιταλικών άνευ διδασκάλου. «Στα τέλη της δεκαετίας του ’80 άνοιξα το φαρμακείο μου και άρχισα να ακούω πολύ όπερα, δεν μου άρεσαν οι γερμανικές, παρά μόνον οι ιταλικές, ειδικά του Τζουζέπε Βέρντι», θυμάται η Μαρίνα Μαυρομάτη, γνωστή στους ομιλούντες την ιταλική γλώσσα, σε λάτρεις της ιταλικής κουζίνας και σε εν γένει γευσιγνώστες, μέσω του δημοφιλούς blog της. «Ήθελα να καταλάβω την πλοκή της κάθε όπερας, πράγμα δύσκολο, καθ’ ότι είναι γραμμένα σε μια απαρχαιωμένη γλώσσα», διευκρινίζει, «εξ ου και προμηθεύτηκα και ένα επεξηγηματικό λεξικό από ιταλικά σε ιταλικά».

Παράλληλα με τις ώρες που ακούει όπερα, η Μαρίνα διαβάζει ιταλικά περιοδικά και εφημερίδες της εποχής. «Σκέφτηκα ότι εφόσον είχα φτάσει σε ένα καλό επίπεδο αντίληψης της ιταλικής γλώσσας και είχα μάλιστα αποκτήσει πλούσιο λεξιλόγιο και ορολογία, θα ήταν κρίμα να αφήσω τόσες γνώσεις χωρίς πιστοποίηση». Έτσι, με εφαλτήριο την αγάπη της για τον ιταλικό πολιτισμό, ξεκινά ιδιαίτερα μαθήματα ιταλικών και έξι μήνες αργότερα αποκτά το πρώτο της δίπλωμα γλωσσομάθειας, το Diploma. Έως τότε δεν είχε διανοηθεί ότι είχε κλίση στις ξένες γλώσσες. «Είχα ξεκινήσει γαλλικά πολύ μικρή, επειδή η μητέρα μου ήταν καθηγήτρια γαλλικών, αλλά ποτέ δεν πήρα κάποιο δίπλωμα», εξηγεί, προσθέτοντας: «στα αγγλικά είμαι μάλλον αυτοδίδακτη, άρχισα να ασχολούμαι επισταμένως όταν είδα στον κινηματογράφο το Star Wars».

Με τα ιταλικά, όμως, ήταν διαφορετικά. Δεν ήταν ένας ενθουσιασμός που κράτησε λίγο, γιατί όσο περισσότερο εμβάθυνε, τόσο περισσότερο της άρεσε η γλώσσα, αλλά και ο πολιτισμός της γειτονικής χώρας. «Ήταν κάτι καρμικό», εξομολογείται, περιγράφοντας το ενδιαφέρον της για την ιταλική κουλτούρα. «Εγγράφηκα στο Ιταλικό Ινστιτούτο που ακόμα λειτουργούσε στη Θεσσαλονίκη, εκεί προετοιμάστηκα για τα επόμενα διπλώματα και είχα την ευκαιρία να διδαχθώ ιστορία τέχνης και λογοτεχνία, που με συνεπήραν».

Ταυτόχρονα, καθώς βρισκόμαστε στην «προ ίντερνετ εποχή» η Μαρίνα αποκτά Ιταλούς φίλους δια αλληλογραφίας, τους οποίους επισκέπτεται όλο και συχνότερα στην Ιταλία, εξασκώντας την ιταλική γλώσσα. «Για πέντε-έξι χρόνια, πήγαινα συνεχώς ταξίδια», θυμάται. «Μου αρέσουν τα κατεξοχήν τουριστικά θέρετρα αλλά περισσότερο αγαπώ τα πιο άγνωστα μέρη, όπως τις φοβερές λίμνες στον Βορρά της χώρας, όπως Λάγκο ντι Κόμο ή Λάγκο ντι Ματζόρε».

Η ουσιαστική γνώση της ιταλικής γλώσσας από τη Μαρίνα γίνεται πλέον αισθητή. Συνομιλώντας ζωηρά σε παρέες Ιταλών, όλο και πιο συχνά την ρωτούν «εσείς από ποιο μέρος της Ιταλίας είστε;». Δεν είναι μόνον η άρτια κατανόηση του γραπτού λόγου ή η αλάνθαστη γραπτή της έκφραση, αλλά προ πάντων η αψεγάδιαστη ιταλική προφορά της και η εξοικείωσή της με ιταλικές εκφράσεις και γνωμικά που δημιουργούν στους συνομιλητές της την αίσθηση ότι είναι μια βέρα Ιταλίδα. Έχοντας πλέον ανά χείρας το ανώτατο δίπλωμα ιταλικών της εποχής, το Superiore, και έχοντας «ξεκοκκαλίσει» την Κόλαση του Δάντη, ένα απαιτητικό κείμενο του 1300, αποφασίζει να δώσει κατατακτήριες στο Τμήμα Ιταλικής Φιλολογίας του ΑΠΘ, ώστε να εντρυφήσει ακόμα περισσότερο στην ιταλική γλώσσα και στον ιταλικό πολιτισμό. «Πέρασα και στο τρίτο και στο πέμπτο εξάμηνο, επέλεξα να ξεκινήσω από το τρίτο», αναφέρει, «γρήγορα, όμως, απογοητεύτηκα, γιατί το σύστημα δεν μας οδηγούσε στο να τελειοποιήσουμε τις γνώσεις των ιταλικών μας, ως φοιτητές είχαμε το δικαίωμα να επιλέγουμε μαθήματα από άλλα τμήματα, άσχετα με την ιταλική λογοτεχνία». Η ακαδημαϊκή καθημερινότητα και η περιρρέουσα ανοργανωσιά την ωθούν να τα εγκαταλείψει.

Το blog που μας «συστήνει» την ιταλική γαστρονομία
Η καθημερινότητά της συνεχίζει με το φαρμακείο και την αγάπη της για την Ιταλία και οτιδήποτε ιταλικό. «Μια μέρα μια πελάτισσα μου έφερε ως πεσκέσι μια μεγάλη ποσότητα λεμονιών και άρχισα να αναρωτιέμαι πώς να παρασκευάσω «limoncello» διηγείται η ίδια, η εξοικείωση της οποίας με τη μαγειρική είχε αρχίσει από πολύ νωρίς. «Η γιαγιά μου Αριάδνη είχε έρθει από την Πόλη και ήταν μια παθιασμένη μαγείρισσα», αναφέρει, «από παιδί μάθαινα πλάι της, στα δώδεκα έφτιαχνα μόνη μου τούρτα». Στη διαδικτυακή αναζήτησή της, η Μαρίνα ανακαλύπτει στο ιταλικό ίντερνετ μεγάλη γκάμα συνταγών, με λεπτομερείς οδηγίες αλλά και πολλά πολιτισμικά και λαογραφικά στοιχεία σχετικά με τις συνταγές. «Ταυτόχρονα, γνώρισα τον τρόπο λειτουργίας των blogs, που τότε βρίσκονταν σε μεγάλη άνθηση».

Η Μαρίνα εγκαινιάζει το blog της τον Ιανουάριο του 2011, θέλοντας να παρουσιάσει τις συνταγές που είχε έως τότε δοκιμάσει. Ξεκινά, μάλιστα, την ξενάγηση στην ιταλική γαστρονομία, γράφοντας μόνο στα ιταλικά – και σταδιακά, καθώς την διαβάζουν περισσότεροι Έλληνες, το blog γίνεται δίγλωσσο. «Οι συνταγές γράφονται ξεχωριστά, δεν κάνω πιστή μετάφραση», διευκρινίζει. Ταυτόχρονα, εντάσσεται σε πολλά διαδικτυακά group μαγειρικής, όπου ανταλλάσσει ιδέες και πρακτικές προ παντός με Ιταλίδες μαγείρισσες, όπως η ομάδα «Quanti modi di fare e rifare», με μέλη Ιταλίδες του εξωτερικού.

Τα άδυτα της ιταλικής γαστρονομίας
Στο blog υπάρχουν ειδικές ενότητες, αποτέλεσμα της μακροχρόνιας μελέτης της Μαρίνας, αλλά και των γνώσεων χημείας μιας έμπειρης φαρμακοποιού. Έτσι, περιλαμβάνει ένα εκτεταμένο λεξικό όρων μαγειρικής, όπου λιτά και κατανοητά μας η δημιουργός του εξηγεί τη διαφορά μεταξύ της σάλτσας «ορόρα» από τη «μορνέ», περιγράφει την άγνωστη στους πολλούς «αντίδραση Maillard», την έννοια του «μπλανσαρίσματος» και του «ντεγκλασάρω». Ακόμα, δύο μεμονωμένες ενότητες είναι αφιερωμένες στο φυσικό προζύμι και στις ιδιότητές του, όπως και στην παρασκευή λικέρ. Η κατάκτηση της ιταλικής γαστρονομίας όμως έχει σαν προαπαιτούμενο την ορθή εκμάθηση ιταλικών. «Αν δεν γνώριζα τόσο καλά την ιταλική γλώσσα, δεν θα είχα καταφέρει να διεισδύσω στα άδυτα της ιταλικής γαστρονομίας» αποφαίνεται η Μαρίνα, που πλέον παρασκευάζει το δικό της λαρδί, σπιτικό baking powder, αλλά και χειροποίητα λαζάνια.

«Ηταν μια συνειδητή απόφαση, που πήρα ούσα ενήλικη και επαγγελματίας» λέει σήμερα από τη Χαλκιδική. Η δίγλωσση παρουσίαση συνταγών, οι ταυτόχρονες πολιτισμικές αναφορές αλλά και οι επιστημονικές αναλύσεις για τα συστατικά των τροφών έχουν αποσπάσει διθυραμβικά σχόλια από διπλωμάτες των δύο χωρών, αλλά και πολλούς καθηγητές Ιταλικών, που ισχυρίζονται ότι το blog τους χρησιμεύει ως εγχειρίδιο διδασκαλίας της ιταλικής γλώσσας. Τώρα ξέρεις πώς η όπερα, η λογοτεχνία και η μαγειρική συνδέονται όταν μιλάμε για ιταλικό πολιτισμό! Γιατί και η ιταλική γλώσσα… περνά απ’ το στομάχι!

Share: